Artykuły miesiąca

dk. Bogdan Sadowski Nowy rok w liturgii


Nowy rok w liturgii

 

Rozpoczęcie kolejnego roku kalendarzowego często wiąże się z jakąś refleksją co ten Nowy Rok nam przyniesie. Pośród różnych tematów nad którymi się zastanawiamy są sprawy związane z naszym życiem prywatnym i zawodowym, a czasami z bardziej ogólnymi przewidywaniami. Także poszczególne Kościoły chrześcijańskie planują swoje najważniejsze obchody w nadchodzącym roku liturgicznym. Nasz Kościół - Kościół Rzymskokatolicki także takie plany przygotowuje. Każda diecezja publikuje taki kalendarz liturgiczny obowiązujący na terenie własnej jurysdykcji. Poza uroczystościami i świętami obowiązującymi w całym Kościele Powszechnym, są bowiem także obchody obowiązujące tylko w danej diecezji i czasami się zdarza, że tego samego dnia wspominamy w różnych diecezjach różne wydarzenia. Ewentualne kolizje w wyborze tematu liturgii reguluje tabela pierwszeństwa obchodów liturgicznych.
W dawnych czasach istniał zwyczaj, że w uroczystość Objawienia Pańskiego (6 stycznia), diakon po odczytaniu Ewangelii, odczytywał także odpowiedni tekst zawierający daty obchodów „ruchomych”. Dziś, chyba z uwagi na bardzo łatwy dostęp do kalendarzy liturgicznych (sklepy i internet), tego zwyczaju zaniechano. Skorzystajmy jednak z takiej okazji i przypomnijmy daty obchodów, które trudno pamiętać bo każdego roku są inne. Jeszcze tylko uwaga ogólna o przyczynie istnienia takich rozbieżności. W naszym Kościele używamy dwóch kalendarzy: kalendarza słonecznego i kalendarza księżycowego. Z tego pierwszego biorą się obchody stałe, co roku tego samego dnia, a z kalendarza księżycowego te nazywane „ruchomymi”. O ile z pierwszymi nie ma raczej z technicznego punktu widzenia żadnych problemów, o tyle z drugimi już tak. Obchody ruchome planuje się w zależności od najważniejszego dnia w liturgicznych obchodach Kościoła - od Uroczystości Zmartwychwstania Pańskiego. Ten dzień wypada, jak ustalił to Sobór Nicejski w 325 r., zawsze w pierwszą niedzielę po pierwszej wiosennej pełni księżyca (zawsze po dniu 21 marca). Data reszty „ruchomych” obchodów jest już konsekwencją daty tego najważniejszego wydarzenia.
W rozpoczynającym się 2019 roku mamy takich „ruchomych” dat sześć:
6 marca rozpoczynamy Wielki Post. Tego dnia jest Środa Popielcowa,
21 kwietnia Niedziela Zmartwychwstania Pańskiego,
2 czerwca (niedziela) Uroczystość Wniebowstąpienia Pańskiego,
9 czerwca (niedziela) Uroczystość Zesłania Ducha Świętego

20 czerwca (czwartek) Uroczystość Najświętszego Ciała i Krwi Chrystusa (Boże Ciało),
1 grudnia Pierwsza Niedziela Adwentu - rozpoczynamy Adwent i zarazem (jak co roku w Pierwszą Niedziele Adwentu) rozpoczynamy kolejny rok liturgiczny w Kościele.

 

 

dk. Bogdan Sadowski 
diakon stały, redaktor naczelny polskiej edycji Magnificat